Editörün Seçtikleri İlim Köşesi

Gıybet etmenin kötülükleri

Gıybet etmenin kötülükleri

Gıybet Nedir?

Gıybet etmenin kötülükleri; Gıybet, insanın duyduğunda hoşuna gitmeyen gıyabında yapılan konuşma anlamına gelir. Söylenen sözün, o kimsenin bedeni,nesebi, ahlakı, fiilleri, zihni veya bünyesi hakkında olması fark etmez. Hatta elbisesi, evi ve bineği hakkında bile olsa, hoşa gitmeyen bir laf olan gıybet, bizzat Kur’ân tarafindan kötülenmiş, gıybet eden kimse, kardeşinin etini yiyen birisine benzetilmiştir;

“Biriniz diğerini arkasından çekiştirmesin. Biriniz ölü kardeşinin etini yemek ister mi? Bundan tiksindiniz değil mi?” (Hucurat 49/12)

Gıybet etmenin kötülükleri;

Gıybet hakkında sahih rivayetlerden bazıları şunlardır:

“Birbirinizle hasetleşmeyiniz. Almayacağımz bir malın fiyatını müşteri kızıştırmak için artırmayınız. Birbirinize kin ve nefret beslemeyiniz. Birbirinize darılıp yüz çevirmeyiniz. Birinizin satışı üzerine başka biriniz satış yapmasın. Ey Allah’ın kulları, kardeş olunuz. Müslüman, Müslümanın kardeşidir. Ona zulüm ve haksızlık etmez, yardımı kesmez, onu hakir görmez. Peygamberimiz üç defa göğsüne işaret ederek, ”Takva buradadır.” buyurdular. Müslüman kardeşini hor ve hakir görmesi, bir kimseye şer olarak yeter. Her Müslümanın kanı, malı ve ırzı, başka Müslümana haramdır.”
(Buhari, edeb 57; Müslim, birr 32)

“İsra gecesinde yüzlerini ve göğüslerini tırnaklarıyla paramparça eden bir kavmin yanından geçtim. Cebrail’e onların kimler olduğunu sordum. Cebrail, ”Bunlar halkın insanların etlerini yiyen (gıybetlerini yapan), haysiyet ve mürüvvetlerine dil uzatanlardır.’ dedi.”
(Ebu Davud, edeb 35)

Ashâb-ı kiram, karşılaştıklarında birbirlerine güler yüzle muamele eder, gıyaplarında konuşmazlardı ve bunun amellerin en faziletlisi olduğunu, bunun aksinin ise münafık âdeti olduğunu bilirlerdi.

Ümmet, birisini hoşuna gitmeyecek bir vasıfla anan kimsenin gıybetçi olduğunda ittifak etmiştir. Konuştuğu konular doğru bile olsa o kimse gıybetçidir, Rabbine isyan etmiştir, kardeşinin ölü etini yemiş gibidir.

Bir defasında Hz. Peygamber (sallallahualeyhivesellem), arkadaşlarına gıybetin ne olduğunu sormuştu. Onlar çoğu zaman olduğu gibi “Allah ve Resûlü bilir.” diye cevap verdiler. Bunun üzerine Efendimiz şöyle buyurdu:

“Gıybet, kardeşinin hoşuna gitmediği bir vasıfla onu anmandır.” Birisi “Söylenen şey o insanda varsa yine gıybet olur mu?” diye sorunca Allah Resûlü, “Eğer senin dediğin kardeşinde varsa onun gıybetini yapmış olursun. Eğer dediğin kardeşinde yoksa ona iftira etmiş olursun.” dedi.
(Müslim, birr70)

Hz. Aişe (radıyallahu anhâ) Hz. Peygamberin yanında bir kadından bahsetmiş ve boyunun kısa olduğunu söylemişti. Efendimiz hemen müdahale etmiş ve bu sözün gıybet olduğunu ihtar etmişti.
(Ebu Davud, edeb 38)

Yorum Yap